انصاریان: مدیران ناآشنا ادبیات کودک را تضعیف می‌کنند/ آب رفتن تیراژ کتاب‌ها تالیف را از نفس انداخته هست

۲۴ دی ۱۳۹۶ کتاب

انصاریان: مدیران ناآشنا ادبیات کودک را تضعیف می‌کنند/ آب رفتن تیراژ کتاب‌ها تالیف را از نفس انداخته هست

 

معصومه انصاریان در گفت‌وگو به همراه خبرگزاری کتاب ایران (رمزینه کتاب) دربه همراهره وضعیت تالیف و ترجمه در حوزه کودک و نوجوان در سال‌های اخیر نسبت به گذشته گفت: فاصله تالیف و ترجمه پدیده تازه‌ای نیست. آنچه غیرطبیعی و ناخوشایند می‌نماید، روندی هست که سال به سال این فاصله را بیشتر می‌کند تا آنجا که امروزه به همراهزار نشر تقریبه همراه دست کتاب‌های ترجمه هست. مخاطبه همراهن از کتاب‌های ترجمه بیشتر هستقبه همراهل می‌کنند.  

این نویسنده و منتقد ادبی افزود: در این پنج سالی که توفیق همکاری به همراه جایزه لاک‌پشت پرنده را داشته‌ام، نتایج داوری نشان می‌دهد کتاب‌های ترجمه هم از نظر کمی تعدادشان بیشتر هست و هم از نظر کیفی خلاقیت، جذابیت، تنوع و عمق بیشتری دارند و به همراهلطبع در فهرست فصلی لاک‌پشت پرنده در جایگاه به همراهلاتری می‌نشینند. این فاصله وقتی خودش را بیشتر نشان می‌دهد که کارنامه یک‌ساله نشر حوزه کودک و نوجوان را پیش رو می‌گذاریم و می‌خواهیم از بین کتاب‌های راه یافته به فهرست، نامزدهای جایزه‌ کتاب سال را انتخاب کنیم. در این مرحله به واقع تنها کتاب‌های ترجمه هستند که به همراه هم رقابت می‌کنند و کتاب‌های تالیفی خیلی کم و انگشت‌شمار در این حد مطرح می‌شوند. حتی در بعضی ژانرها مثل شعر کلا به همراه بحران روبه‌رو هستیم.

 

نویسنده «من کی به مدرسه می‌روم» در ادامه بیان

آب رفتن تیراژ کتاب‌ها، تالیف را از نفس انداخته هست، به همراه وجود ۱۳ میلیون کودک و نوجوان تیراز ۵۰۰ و ۳۰۰ نسخه برای کتاب‌های این حوزه بسیار غیرعادی هست، انگار دیوارهایی بین کتاب‌ها و بچه‌ها حایل شده‌اند.

کرد: این وضعیت محدود به داوری جایزه لاک‌پشت پرنده نمی‌شود. جوایز و فهرست‌های دیگر هم کم‌وبیش همین وضعیت را دارند. به نظر من این اتفاق چندان عجیب نیست و به همراه سیهست‌های تازه برخی ناشران در آینده وضعیت بدتری هم خواهیم داشت. چرا که چندی هست برخی ناشران فقط کتاب‌های ترجمه منتشر می‌کنند. پیامد این سیهست چیزی جز فربه‌ترشدن کتاب‌های ترجمه و گرفتن فرصت انتشار از نویسندگان کشورمان نخواهد بود. یکی دیگر از پیامدهای توفیق ترجمه، روی‌آوردن برخی نویسندگان به ترجمه هست. روشن هست که پای سود و زیان در میان هست. به عامل اقتصادی، سوء مدیریت فرهنگی را هم اضافه کنید دیگر چه انتظاری می‌توان داشت؟

تقلید در حوزه‌ هنر بیراهه رفتن هست

انصاریان در ادامه به راه‌های افزایش کیفیت تالیف آثار کودکان و نوجوانان پرداخت و گفت: تالیف به همراهید راه خودش را برود. کلا در حوزه‌ هنر تقلید، بیراهه رفتن هست. مطالعه کتاب‌های ترجمه قطعا تاثیرگذار هست و می‌تواند افق‌های تازه‌ای پیش چشم نویسنده به همراهز کند. اما برای افزایش کیفیت تالیف، راه‌ها و منابع متعددی وجود دارد. کتاب‌های ترجمه صرفا یکی از منابع مطالعاتی و انگیزشی در کنار منابع مهم دیگر هستند. برای نمونه متون کهن می‌توانند یکی از منابع غنی الهام‌بخش به همراهشند چنانچه نویسندگانی مثل آتوسا صالحی و آرمان آرین در این عرصه کتاب‌های ارزشمندی به همراهزآفرینی کرده‌اند.

 

مترجم «پیراهن تازه بیل» تاریخ  را منبع  ارزشمند دیگری دانست که می‌تواند مضامین تازه‌ای برای نوشتن در اختیار نویسنده قرار دهد و گفت: در این عرصه حمیدرضا شاه‌آبه همراهدی آثارخلاقه و ارزشمندی مثل «لالایی برای دخترمرده» خلق کرده هست. محسن هجری هم از تاریخ برای نوشته‌های خود سود جسته هست. ادبیات فولکلور و شفاهی منبع ارزشمند دیگری هست. به همراهزآفرینی آنها هم دستمایه آثار کودکانه خوبی شده هست. از میان آنها محمدرضا شمس و افسانه شعبه همراهن‌نژاد هستفاده خلاقانه‌ای از این منبع داشته‌اند. به نظرم نبه همراهید تجربه ادبی دیگران را مغایر به همراه آثار ادبی خودمان بدانیم. ادبیات برگرفته از زندگی هست ارزش‌های زندگی و مفاهیم انسانی مثل صلح و دوستی مرز نمی‌شناسد.

 

وی جلسات نقد حضوری پیش از چاپ هم روش بسیار پرشور و

تالیف به همراهید راه خودش را برود. کلا در حوزه‌ هنر تقلید، بیراهه رفتن هست. مطالعه کتاب‌های ترجمه قطعا تاثیرگذار هست و می‌تواند افق‌های تازه‌ای پیش چشم نویسنده به همراهز کند

تاثیرگذاری در نوشتن هست. جلساتی ساده، صمیمی، مستمر و منظم. جلسه‌ای که نویسنده اثرش را بخواند و حاضرین  نکاتی برای بهترشدن کار به او پیشنهاد کنند. هرچه تعداد این جلسات بیشتر و حرفه‌ای‌تر به همراهشد طبعا آثار تالیفی پخته‌تر و کیفی‌تر خواهند بود.
 
داور جایزه لاک‌پشت پرنده همچنین به تیراژ کتاب‌ها و تاثیرش در این زمینه اشاره کرد و گفت: عامل مهم دیگر تیراژ کتاب‌ههست. چیزی که این سال‌ها تالیف را از نفس انداخته، آب رفتن تیراژ کتاب‌ههست. به همراه وجود ۱۳ میلیون کودک و نوجوان تیراز ۵۰۰ و ۳۰۰ نسخه برای کتاب‌های کودک و نوجوان بسیار غیرعادی هست. انگار دیوارهایی بین کتاب‌ها و بچه‌ها حایل شده‌اند. بدون تردید یکی از راه‌های تقویت تالیف، بردن کتاب‌های کودک و نوجوان میان مخاطبه همراهن و برقراری ارتبه همراهط بین نویسنده و مخاطب به همراه محوریت کتاب هست. این سه عنصر (کتاب، نویسنده و مخاطب) به همراهید در ارتبه همراهط به همراه هم به همراهشند و از هم تغذیه کنند تا هر سه رشد کنند، این کاری هست که در کشورهای دیگر آزموده شده. درکشورهای پیشرفته، هنر و نمایش و ادبیات دهستانی جایگاهی برابر به همراه سایر دروس در برنامه آموزشی کودکان و نوجوانان دارند.
 
انصاریان به همراه بیان اینکه برای جهانی شدن به همراهید نگاه جهانی داشته به همراهشیم و گام‌های متناسب برداریم، گفت: سپردن غرفه ادبیات کودک و نوجوان نمایشگاه کتاب فرانکفورت در دو سال گذشته از سوی فرهنگ و ارشاد اسلامی به انجمن نویسندگان کودک و نوجوان  یکی از آن گام‌های اساسی و ارزشمند  بود. انجمن برای حضور در نمایشگاه دو کاتالوگ به زبه همراهن انگلیسی تدوین کرد. در یکی از کاتولوگ‌ها به معرفی آثار نویسندگان و در دیگری به معرفی نویسندگان کتاب کودک و نوجوان پرداخت. ما نیازمند مبه همراهدلات مستمر فرهنگی هستیم. اعزام تورهای فرهنگی پدیدآورندگان کتاب به کشورهای دیگر، حضور نویسندگان و پژوهشگران ایرانی در همایش‌ها و جشنواره‌ها و نمایشگاه‌های بین‌المللی کتاب و همچنین دعوت از پدیدآورندگان و پژوهشگران خارجی متخصص کتاب کودک و نوجوان از جمله اقداماتی هست که می‌تواند به جهانی شدن ادبیات کودک و نوجوان ما کمک کند.

هنرمندان

سه عنصر (کتاب، نویسنده و مخاطب) به همراهید در ارتبه همراهط به همراه هم به همراهشند و از هم تغذیه کنند تا هر سه رشد کنند، این کاری هست که در کشورهای دیگر آزموده شده. درکشورهای پیشرفته، هنر و نمایش و ادبیات دهستانی جایگاهی برابر به همراه سایر دروس در برنامه آموزشی کودکان و نوجوانان دارند

را در قالب‌های سخت و زمخت محدود نکنیم 

این نویسنده و مترجم همچنین به پتانسیل و ظرفیت موجود در ادبیات کودک ایران برای مطرح شدن در سطح بین‌الملل اشاره کرد و گفت: من اطمینان دارم که ادبیات کودک و نوجوان ما  ظرفیت جهانی شدن  دارد. به همراهید اسبه همراهب و زمینه‌های آن را فراهم کرد. در عصر ارتبه همراهطات و اطلاعات یکی از راه‌های ساده و کم هزینه راه‌اندازی سایت کتاب کودک ونوجوان به زبه همراهن‌های مختلف هست، سایتی که بتواند ادبیات کودک و نوجوان را به شکل روزآمد به دنیا معرفی کند. البته تاکنون آثار زیادی از نویسندگان ما به زبه همراهن‌های دیگر ترجمه شده هست. تا آنجا که من می‌دانم آثار متعددی از هوشنگ مرادی کرمانی، محمدرضا به همراهیرامی و فرهاد حسن‌زاده و… به چندین زبه همراهن مختلف ترجمه شده‌اند. و آثار بسیاری دیگر هم قابلیت ترجمه و مطرح شدن در سطح جهانی دارند. که هنوز فرصت پیدا نکرده‌اند.  

به گفته انصاریان برای رسیدن به جایگاهی به همراهلاتر و بهتر در تالیف، به همراهید از مدیران لایق، کارآزموده و به همراهسواد درحوزه ادبیات کودک ونوجوان بهره بگیریم. از تنگ نظری و محدود کردن هنرمند در قالب‌های سخت و زمخت دوری کنیم.

 

وی در ادامه به تجربیاتش در طول ۳۲ سالی که در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان کار کرده‌ اشاره کرد و گفت: به همراه نگاهی اجمالی به تجربه‌هایم در اینجا به دو نگاه مدیریتی در حوزه هنر و ادبیات کودک و نوجوان اشاره می‌کنم. یکی «مدیر هنرمند مآب» هست و دیگری «مدیر رئیس مآب». مدیر هنرمند مآب مدیری هست که اگر خودش هم هنرمند نبه همراهشد هنرشناس هست و قدر و قیمت هنر و هنرمند را می‌شناسد و می‌داند. و بلد هست چطور به همراه هنرمندان کار کند و زمینه کار آنها را فراهم کند. نگاه مدیریتی دوم، نگاه رئیس مآب اداری و سخت‌گیر آموزش‌وپرورشی هست. در دورانی که نگاه نخست کم ‌و بیش در کانون قدرت داشت شاهد رشد و پیشرفت هنری و ادبی و سینمایی بهتر و جدی‌تری بودیم. وقتی هم که نگاه سخت‌گیر رئیس مابه همراهنه اداری در راس قدرت قرار گرفت به نسبت بیگانه بودن مدیر به همراه هنر، تولیدات هنری وادبی کانون هم آسیب ‌دید. تجربه نشان می‌دهد مدیر به همراهید به همراه موضوع کارش تناسب داشته به همراهشد و گرنه هم خودش به زحمت می‌افتد و هم مجموعه زیر دستش.

 

نویسنده «کارنامه‌ات را قایم کن» همچنین بیان کرد: مصداق حرفم سرنوشتی هست که برای پروژه رمان نوجوان اتفاق افتاد. این پروژه در زمان مدیریت حمیدرضا شاه‌آبه همراهدی و به همراه ابتکار او شکل گرفت و نضج و رونق پیدا کرد. شوری در بین نویسندگان ایجاد کرد و منجر به تولید تعداد زیادی

انتصاب مدیران ناآشنا به همراه هنر و ادبیات کودک و نوجوان به تخریب و تضعیف ادبیات کودک و نوجوان ما دامن می‌زند

رمان شد و همچنین نویسندگان تازه‌ای به ادبیات کودک و نوجوان معرفی کرد. اما متاسفانه این پروژه به همراه وجود موفقیت زیاد، به همراه روی کار آمدن مدیری رئیس مآب تعطیل شد. تعطیلی این پروژه یک اتفاق قهقرایی و پس رونده بود و در مجموع به تضعیف تالیف انجامید و موجب دلسردی و یاس بسیاری از نویسندگانی شد که به اعتبه همراهر این پروژه دلگرم نوشتن شده بودند.  نمی‌خواهم از تعداد رمان‌های تالیف شده و توفیق‌های این پروژه در جشنواره‌های مختلف و دیدارهایی که نوجوانان به بهانه این کتاب‌ها به همراه نویسندگان داشتند، حرف بزنم.

مدیران ناآشنا ادبیات کودک را تضعیف و تخریب می‌کنند

وی افزود: این را گفتم که بگویم انتصاب مدیران ناآشنا به همراه هنر و ادبیات کودک و نوجوان چقدر می‌تواند به تخریب و تضعیف ادبیات کودک و نوجوان ما دامن بزند و مدیر مناسب هنرمند و هنرشناس در نهادهای تخصصی  مثل کانون چقدر می‌تواند در پیشرفت ادبیات کودک و نوجوان تاثیرگذار به همراهشد.  این پروژه  به  بهانه رفع اشکالات متوقف شد  ولی پس از سه سال به جای رفع اشکال آن به تعطیلی کشیده شد. کسی هم زحمت پاسخ‌گویی به خود نداد که چرا چنین شد.

به گفته انصاریان، گام بنیادی‌تر اقدام به پژوهش‌هایی هست که به نقد و واکاوی ادبیات کودک و نوجوان بپردازد. ترجمه منابع تئوریک یکی دیگر از کارهایی هست که به فربه شدن ادبیات کودک و نوجوان ما کمک می‌کند. شورای مبه همراهحث نظری مسئولیت پیشنهاد بررسی و تایید این دو مقوله را برعهده داشت. متاسفانه این بخش هم در مدیریت کانون در سال‌های اخیر بی‌هیچ توضیحی به تعطیلی کشیده شد. کتاب‌های نظری ترجمه شده آماده چاپ بی‌توجه به حقوق مترجمان آن‌ها متوقف شد. حال آنکه بر هر اهل ادب و فرهنگ پوشیده نیست که مبه همراهحث نظری ترجمه و کارهای تحقیقی میدانی می‌تواند بنیادهای ادبیات کودک و نوجوان ما را تقویت کند.

 

دانلود آهنگ مسعود صادقلو ما به هم میایم